Γιατί είναι σχεδόν αδύνατον να “κόψει” η ΕΕ το ρωσικό LNG – Δίκοπο μαχαίρι τα μέτρα που λαμβάνουν οι Ευρωπαίοι για τις ρωσικές πηγές ενέργειας
Η πολιτική πίεση στην Ευρωπαϊκή Ένωση αυξάνεται για να αντιμετωπίσει την τρομακτική πρόκληση να σταματήσει να χρησιμοποιεί ρωσικά ορυκτά καύσιμα και ως λύση εμφανίζεται το υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG), αναφέρει σε ανάλυσή του το Reuters.
Κατά το έτος που μεσολάβησε από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, η ΕΕ έχει μειώσει δραστικά την εξάρτηση από το ρωσικό αέριο που διοχετεύεται μέσω αγωγών, παρά το γεγονός ότι δεν έχει επιβάλει κυρώσεις για το καύσιμο. Ταυτόχρονα, όμως, οι χώρες της ΕΕ αύξησαν τις συνολικές τους αγορές ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου, υπονομεύοντας τη δέσμευση της Ένωσης να τερματίσει τη χρήση ρωσικών ορυκτών καυσίμων έως το 2027.
Κατά συνέπεια, η ΕΕ έχει στείλει δισεκατομμύρια δολάρια στις ρωσικές εταιρείες φυσικού αερίου Gazprom και Novatek, τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη χρηματοδότηση του πολέμου στην Ουκρανία, γράφει το Reuters, καθώς οι ενεργειακές εταιρείες, μέσω των εταιρικών φόρων, είναι από τους μεγαλύτερους συνεισφέροντες στον προϋπολογισμό της Ρωσίας.
Οι αναλυτές της CapraView, μιας παγκόσμιας εταιρείας προβλέψεων για το φυσικό αέριο, εκτιμούν ότι σχεδόν το ήμισυ του υγροποιημένου φυσικού αερίου που εξήγαγε η Ρωσία τους πρώτους δέκα μήνες μετά την εισβολή της στην Ουκρανία κατέληξε στην Ευρώπη, αντιπροσωπεύοντας έσοδα ύψους περίπου 14 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η ανάλυση της ΕΕ διαπίστωσε ότι οι ρωσικές εισαγωγές LNG αυξήθηκαν σε 22 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα (bcm) πέρυσι, από 16 bcm το 2021. Αυτές οι ποσότητες είναι πολύ μικρότερες από τα 155 δισ. κυβικά μέτρα αερίου από αγωγούς που συνήθιζε να λαμβάνει η ΕΕ κάθε χρόνο από τη Μόσχα, αν και σε ορισμένες χώρες παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση μετά τον πόλεμο.
Το Βέλγιο και η Ισπανία σχεδόν διπλασίασαν τις εισαγωγές ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου κατά τους 12 μήνες από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Η διάθεση για την αντιμετώπιση του ζητήματος αυξάνεται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης των 27 μελών, αλλά δεν υπάρχει συμφωνία για τον τρόπο, καθώς οι κίνδυνοι διόγκωσης των τιμών της ενέργειας και της ακούσιας περαιτέρω ενίσχυσης των ρωσικών ενεργειακών εσόδων είναι σημαντικοί.
Ο επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ Καντρί Σίμσον κάλεσε τον περασμένο μήνα τα κράτη μέλη και τις εταιρείες της ΕΕ να σταματήσουν να αγοράζουν ρωσικό υγροποιημένο φυσικό αέριο.
Επίσης, τον περασμένο μήνα, η Ισπανίδα υπουργός Ενέργειας Τερέζα Ριμπέρα ζήτησε από τους Ισπανούς αγοραστές να μην υπογράψουν νέα συμβόλαια ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου, ενώ μίλησε και για κυρώσεις σε αντίθετη περίπτωση. «Νομίζω ότι θα πρέπει να αποτελέσει μέρος της συζήτησης σε ένα πακέτο κυρώσεων, διότι διαφορετικά η κατάσταση είναι αρκετά παράλογη», δήλωσε η Ribera στο Reuters. «Είναι αλήθεια ότι σε συνολικά ποσά, δεν είναι τόσο πολλά. Αλλά νομίζω ότι δεν είναι εύκολο να εξηγήσουμε γιατί εξακολουθούμε να δεχόμαστε αυτές τις εισαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου», είπε.
Δεδομένου του πολιτικού εμποδίου της έγκρισης των κυρώσεων, οι οποίες απαιτούν ομοφωνία, ορισμένοι στην ΕΕ στρέφονται σε άλλες επιλογές. Την περασμένη εβδομάδα, τα κράτη μέλη πρότειναν συλλογικά στην Ένωση να δημιουργήσει μια νομική επιλογή που θα επιτρέπει στις χώρες να σταματήσουν τις ρωσικές εταιρείες να ρεζερβάρουν μέσα για τη μεταφορά υγροποιημένου φυσικού αερίου στην Ευρώπη.
Η πρόταση, η οποία αποτελεί μέρος ενός νόμου που περιέχει ευρύτερους κανόνες για τις αγορές φυσικού αερίου της ΕΕ, πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ορισμένοι αξιωματούχοι της ΕΕ, ωστόσο, δήλωσαν ότι η πρόταση του Κοινοβουλίου είναι εξαιρετικά απίθανο να κερδίσει την πολιτική υποστήριξη των κρατών μελών, εν μέρει λόγω νομικών ζητημάτων.
Πολύ δύσκολο να συμβεί κάτι τέτοιο
Ο Klaus-Dieter Borchardt, ανώτερος σύμβουλος ενέργειας στη νομική εταιρεία Baker McKenzie, δήλωσε ότι η νομοθεσία του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου επιτρέπει στις χώρες να απαγορεύουν ένα συγκεκριμένο προϊόν από την αγορά τους μόνο σε ορισμένες περιορισμένες περιπτώσεις. «Προσωπικά θα είχα τις αμφιβολίες μου για το αν ένας τέτοιος κανόνας θα ήταν συμβατός με αυτούς τους κανόνες μη διάκρισης βάσει του ΠΟΕ», δήλωσε σχετικά. Ο Borchardt ήταν προηγουμένως ανώτερος αξιωματούχος στο τμήμα ενέργειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Ο Ολλανδός υπουργός Ενέργειας Rob Jetten δήλωσε στο Reuters ότι υπάρχει η πρακτική δυσκολία ότι ορισμένες χώρες δεν μπορούν να διαφοροποιήσουν τις προμήθειές τους αρκετά γρήγορα για να αντιμετωπίσουν μια άμεση διακοπή. «Για ορισμένα κράτη μέλη της ΕΕ, αυτό θα ήταν λίγο υπερβολικό», είπε, αναφερόμενος στην προοπτική κυρώσεων στο ρωσικό LNG.
Η Ολλανδία έχει εξαλείψει τις εισαγωγές ρωσικού αερίου από αγωγούς μετά τον πόλεμο και έχει μειώσει, αλλά δεν έχει εξαλείψει, τις εισαγωγές ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Δίκοπο μαχαίρι λένε οι αναλυτές
Η διακοπή των ρωσικών εισαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου θα ήταν δίκοπο μαχαίρι, λένε οι αναλυτές. Θα μπορούσε να ανεβάσει τις ευρωπαϊκές τιμές του φυσικού αερίου χωρίς απαραίτητα να μειώσει τα ρωσικά έσοδα από τις εξαγωγές, δεδομένου ότι το LNG μπορεί εύκολα να ανακατευθυνθεί σε αγορές της Ασίας που δεν έχουν επιβάλει κυρώσεις στη Ρωσία, δήλωσε ο επικεφαλής αναλυτής της CapraView, Tamir Druz.
«Σε αντίθεση με τις εξαγωγές φυσικού αερίου μέσω αγωγών, οι οποίες είναι ουσιαστικά εγκλωβισμένες στη Ρωσία, θα είναι πολύ πιο δύσκολο να μειωθούν τα ρωσικά έσοδα ή η εξάρτηση της παγκόσμιας αγοράς φυσικού αερίου από το ρωσικό LNG», είπε.
Η επιβολή μιας απαγόρευσης θα μπορούσε επίσης να είναι δύσκολη, δεδομένης της δυσκολίας να αποκλειστεί ότι τα φορτία LNG από άλλες χώρες δεν περιέχουν ρωσικές ποσότητες, ιδίως μέσω της μεταφοράς από πλοίο σε πλοίο.
Ορισμένοι διπλωμάτες της ΕΕ εξέφρασαν την ανησυχία ότι οι προμηθευτές θα μπορούσαν να αποτραπούν από το να στείλουν φορτία στην Ευρώπη, εάν τους ζητηθεί, για παράδειγμα, να προσκομίσουν έγγραφα που να αποδεικνύουν ότι το LNG τους δεν είναι ρωσικό, όταν οι αγοραστές σε άλλες αγορές δεν απαιτούν τέτοια απόδειξη.
Με την αγορά υγροποιημένου φυσικού αερίου να είναι σήμερα σφιχτή, ορισμένοι αναλυτές δήλωσαν ότι η Ευρώπη μπορεί να δυσκολευτεί να αντικαταστήσει το ρωσικό υγροποιημένο φυσικό αέριο με εναλλακτικές λύσεις, απειλώντας με έλλειψη φυσικού αερίου, εάν οι χώρες δεν μπορούν να καλύψουν το κενό.
«Το νο1 των κυρώσεων είναι να μην βλάπτεις τον εαυτό σου περισσότερο από το μέρος που θέλεις να κυρώσεις», δήλωσε η Anne-Sophie Corbeau, ερευνήτρια στο Κέντρο Παγκόσμιας Ενεργειακής Πολιτικής του Πανεπιστημίου Κολούμπια.
https://www.youtube.com/watch?v=gkibVaYOYV8
