Στο Κόσοβο, δύο στρατιωτικοί που υπηρετούν στην ίδια νατοϊκή αποστολή μπορεί να βλέπουν πολύ διαφορετική αποζημίωση στο τέλος της ημέρας. Για τον Αλβανό στρατιωτικό στην KFOR, τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν περίπου 120 ευρώ ημερησίως. Για τον Έλληνα στρατιωτικό, η αποζημίωση μένει στα 60 ευρώ. Κι αυτά, όταν καταβάλλονται στην ώρα τους. Η διαφορά δεν χρειάζεται πολλά σχόλια.
Ρεπορτάζ: Ιωάννα Ηλιάδη
Η Αλβανία, μια χώρα με χαμηλότερους μισθούς από την Ελλάδα, εμφανίζεται να πληρώνει διπλάσια ημερήσια αποζημίωση στα στελέχη της για την ίδια αποστολή στο Κόσοβο. Την ίδια ώρα, στην Ελλάδα οι αποζημιώσεις εξωτερικού μένουν χαμηλές, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις οι στρατιωτικοί περιμένουν για πολλούς μήνες και για να λάβουν τα ποσά που ήδη δικαιούνται.
Στην ίδια αποστολή, άλλη αποζημίωση
Η KFOR στο Κόσοβο έχει συμμετοχή στρατιωτικών από διαφορετικές χώρες. Η Ελλάδα και η Αλβανία βρίσκονται στο ίδιο νατοϊκό περιβάλλον, όμως η ημερήσια αποζημίωση που παίρνουν οι στρατιωτικοί τους απέχει πολύ.
Η Αλβανία έχει παρατείνει τη συμμετοχή των Ενόπλων Δυνάμεών της στην KFOR έως το τέλος του 2027 και, με την ίδια απόφαση, η ημερήσια πληρωμή των Αλβανών στρατιωτικών διπλασιάστηκε από 6.000 σε 12.000 λεκ. Το ποσό αντιστοιχεί περίπου σε 120 ευρώ την ημέρα.
Για τον Έλληνα στρατιωτικό στο Κόσοβο, η αποζημίωση μένει στα 60 ευρώ για τα περισσότερα στελέχη. Η διαφορά φαίνεται στην καθημερινότητα της αποστολής, όχι μόνο στη σύγκριση των ποσών: ένας στρατιωτικός υπηρετεί εκτός χώρας, μακριά από την οικογένειά του, με πρόσθετα έξοδα και με την προσδοκία ότι η πολιτεία θα καλύψει έγκαιρα όσα του αναλογούν.
Τα 60 ευρώ και οι καθυστερήσεις
Στην ελληνική περίπτωση, το χαμηλό ποσό συνοδεύεται συχνά από μεγάλες καθυστερήσεις. Το Armyvoice.gr έχει καταγράψει επανειλημμένα εκκρεμότητες στις αποζημιώσεις αποστολών, με πρόσφατο παράδειγμα τις αποστολές σε Πολεμικό Ναυτικό και Πολεμική Αεροπορία.
Στο δημοσίευμα «Στον αέρα αποζημιώσεις σε Ναυτικό και Αεροπορία», το Armyvoice.gr κατέγραψε εκκρεμότητες στις αποζημιώσεις αποστολών, με την Πανελλαδική Ομοσπονδία Ενώσεων Στρατιωτικών να θέτει θέμα πιστώσεων και σχεδιασμού.
Στην Πολεμική Αεροπορία, το ζήτημα αφορά και τις αποστολές Patriot σε Κάρπαθο, Χανιά και Διδυμότειχο, όπου στελέχη περιμένουν πληρωμές για υπηρεσίες που έχουν ήδη εκτελέσει. Για το προσωπικό, η αποστολή δεν τελειώνει με την επιστροφή στη μονάδα ή στο σπίτι. Τελειώνει όταν πληρωθούν όσα προβλέπονται.
Το υπουργείο Άμυνας μπορεί να παρουσιάζει τις αποστολές ως απόδειξη ρόλου, παρουσίας και επιχειρησιακής ετοιμότητας. Το προσωπικό όμως που σηκώνει αυτή την παρουσία βλέπει χαμηλές αποζημιώσεις και, σε αρκετές περιπτώσεις, καθυστέρηση ακόμη και σε αυτά τα ποσά.
Πολεμικό Ναυτικό
Στο Πολεμικό Ναυτικό, οι καταγγελίες δείχνουν ακόμη πιο πιεστική εικόνα. Το Armyvoice.gr έχει αναδείξει περιπτώσεις αποστολών πλοίων, με στελέχη να φοβούνται ότι μπορεί να αποζημιωθούν ακόμη και με 27 ευρώ την ημέρα για αποστολές μηνών.
Το θέμα είχε καταγραφεί στο ρεπορτάζ «Πολεμικό Ναυτικό: 6 μήνες αποστολή για 27 ευρώ τη μέρα», ενώ ακολούθησαν νεότερες αναφορές για απλήρωτα στελέχη σε φρεγάτες, όπως στο δημοσίευμα «Πολεμικό Ναυτικό: Γιατί είναι απλήρωτοι στις φρεγάτες ΚΙΜΩΝ, ΨΑΡΑ και ΕΛΛΗ».
Το Armyvoice.gr έχει γράψει επίσης για τις «νέες υποσχέσεις αντί για πληρωμές» και για τις ΝΑΤΟϊκές περιπολίες, όπου στελέχη μιλούν για αποζημιώσεις που δημιουργούν προσωπικό δύο ταχυτήτων, στο θέμα «Πολεμικό Ναυτικό: Πατρίκιοι και πληβείοι στις ΝΑΤΟϊκές περιπολίες».
Από τα 60 ευρώ του Κοσσόβου έως τις καταγγελίες για 27 ευρώ σε ναυτικές αποστολές, η ελληνική πλευρά δείχνει το ίδιο μοτίβο: στρατιωτικοί που υπηρετούν εκτός έδρας και εκτός χώρας, χαμηλές αποζημιώσεις και αβεβαιότητα για τον χρόνο πληρωμής.
Από την ΕΛΔΥΒΟ στο Κόσοβο
Η σύγκριση με την Αλβανία στο Κόσοβο έχει προηγούμενο. Το Armyvoice.gr είχε αναδείξει και στην περίπτωση της ΕΛΔΥΒΟ στη Βουλγαρία ότι οι Έλληνες στρατιωτικοί έπαιρναν λιγότερα από προσωπικό άλλων χωρών που υπηρετούσε στην ίδια νατοϊκή δύναμη.
Στο δημοσίευμα «ΕΛΔΥΒΟ: Έλληνες στρατιωτικοί παίρνουν λιγότερα από Αλβανούς», η σύγκριση έδειχνε ότι οι Έλληνες στρατιωτικοί βρίσκονταν χαμηλότερα από στρατιωτικούς χωρών όπως η Αλβανία, η Ρουμανία και η Ιταλία.
Στο Κόσοβο, η διαφορά φαίνεται στο τέλος κάθε ημέρας υπηρεσίας: περίπου 120 ευρώ για τον Αλβανό στρατιωτικό στην KFOR, 60 ευρώ για τον Έλληνα στρατιωτικό. Η Αλβανία δεν έχει υψηλότερους στρατιωτικούς μισθούς από την Ελλάδα. Παρ’ όλα αυτά, στην αποζημίωση αποστολής πληρώνει περισσότερα.
Πόσο αξίζει η αποστολή εξωτερικού;
Για την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Άμυνας, οι αποστολές εξωτερικού παρουσιάζονται συνήθως με όρους συμμαχικών υποχρεώσεων, διεθνούς παρουσίας και επιχειρησιακής συμβολής. Για τον στρατιωτικό, η αποστολή έχει και μια πιο απλή πλευρά: μέρες μακριά από το σπίτι, οικογένεια πίσω, έξοδα που συνεχίζουν να τρέχουν και μια αποζημίωση που πρέπει να καλύψει πραγματικές ανάγκες.
Ο Νίκος Δένδιας μπορεί να μιλά για τη μεγάλη αναδιοργάνωση των Ενόπλων Δυνάμεων και για το προσωπικό που βρίσκεται στον πυρήνα των αλλαγών. Στο πεδίο των αποζημιώσεων, όμως, οι αριθμοί είναι λιγότερο εντυπωσιακοί από τις παρουσιάσεις. Στο Κόσοβο, η Ελλάδα δίνει 60 ευρώ. Η Αλβανία δίνει περίπου τα διπλάσια.
Για τα στελέχη που φεύγουν σε αποστολές εξωτερικού, η αναβάθμιση δεν φαίνεται στις διαφάνειες και στις εξαγγελίες. Φαίνεται στην αποζημίωση και στην ημερομηνία πληρωμής. Και εκεί η πραγματικότητα είναι πιο πεζή: χαμηλά ποσά, καθυστερήσεις και προσωπικό που καλείται να υπηρετήσει πρώτα και να πληρωθεί όταν βρεθούν οι πιστώσεις.
